cf80cf8ccf84ceb5 cebaceb1ceb9 cf80cf8ecf82 ceb8ceb1 cf83cf84ceb1cebcceb1cf84ceaecf83ceb5ceb9 cebdceb1 cf87cf8dcebdceb5cf84ceb1ceb9

Ή, πότε θα λυθεί το ισραηλο-παλαιστινιακό; Και πώς; Τα ερωτήματα αυτά διατυπώνονται κάθε φορά που ξεσπάει ένας νέος κύκλος «βίας» στην περιοχή -όπως ο τωρινός, που έχει δυο εστίες, μία στη Γάζα και μία στην ανατολική Ιερουσαλήμ, και που έχει ήδη προκαλέσει εκατοντάδες θύματα, στη συντριπτική πλειοψηφία Παλαιστίνιους.

Λυπάμαι, αλλά δεν μπορώ να δώσω απάντηση στο ερώτημα του τίτλου. Δεν μπορώ ούτε να διατυπώσω εικασίες για το τι θα έπρεπε να προηγηθεί ώστε να αρχίσει να φαίνεται στον ορίζοντα έστω και η πιθανότητα μιας βιώσιμης διευθέτησης. Αντίθετα, κάθε μέρα και κάθε χρόνος που περνάει, και κάθε νέα αιματοχυσία, ενισχύει την άποψη ότι το πρόβλημα δεν πρόκειται να λυθεί -παρά μόνο με την πλήρη εκμηδένιση και καθυπόταξη της μίας από τις δύο πλευρές.

Οι τωρινές συγκρούσεις φαίνεται να ξεκίνησαν από την Ανατολική Ιερουσαλήμ, και ειδικότερα από τη γειτονιά Σεΐχ Τζαρά (αν προφέρεται έτσι, Sheikh Jarrah γράφεται). Μερικές οικογένειες Παλαιστινίων που κατοικούν στη γειτονιά, απειλούνται με έξωση από τα σπίτια τους, που τα διεκδικούν Εβραίοι έποικοι.

Οι διεκδικητές έχουν τίτλους ιδιοκτησίας στην περιοχή πριν από το 1948. Μετά τον πόλεμο του 1948, η Ανατολική Ιερουσαλήμ πέρασε στον έλεγχο της Ιορδανίας, μαζί και η συνοικία Σεΐχ Τζαρά, που οι Εβραίοι κάτοικοί της αναγκάστηκαν να φύγουν. Στη δεκαετία του 1950 εγκαταστάθηκαν στη γειτονιά αυτή Παλαιστίνιοι πρόσφυγες που είχαν εκδιωχθεί από άλλα σημεία του Ισραήλ και έχτισαν σπίτια με τη βοήθεια της ιορδανικής κυβέρνησης και των Ηνωμένων Εθνών.

Με τον πόλεμο του 1967, το Ισραήλ κατέλαβε την Ανατολική Ιερουσαλήμ όπως και άλλα εδάφη. Το 1980 προσάρτησε την Ανατολική Ιερουσαλήμ, μια προσάρτηση που δεν έχει αναγνωριστεί από τον ΟΗΕ και από τα περισσότερα κράτη στον κόσμο. Οι Εβραίοι ιδιοκτήτες των οικοπέδων προ του 1948 διεκδίκησαν δικαστικά την επιστροφή των περιουσιών τους, άρα και την έξωση των Παλαιστινίων που κατοικούν στην περιοχή, με βάση έναν νόμο που παρέχει στους Εβραίους τη δυνατότητα να διεκδικήσουν περιουσία που εγκατέλειψαν κατά τον πόλεμο του 1948. Παρόμοιος νόμος δεν υπάρχει για τους Παλαιστινίους που εκδιώχθηκαν από τις εστίες τους το 1948 ή που αναγκάστηκαν ή επέλεξαν να τις εγκαταλείψουν. Η δικαστική αυτή διένεξη συνεχίζεται επί δεκαετίες. Το Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ επρόκειτο να εκδώσει απόφαση αυτές τις μέρες, αλλά εξαιτίας του γενικότερου κλίματος αποφάσισε να αναβάλει την έκδοση της απόφασης. (Πηγή για την παραπάνω ανασκόπηση, εδώ).

israel sheikh jarrah jerusaelm

To Ανώτατο Δικαστήριο, όπως και όλο το σύστημα του κράτους του Ισραήλ, συστηματικά ευνοεί τις διεκδικήσεις των εποίκων -αλλά όχι πάντοτε. Για παράδειγμα, πέρυσι το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε αντισυνταγματικό έναν νόμο που επέτρεπε την εκ των υστέρων νομιμοποίηση κατοικιών που είχαν χτιστεί πάνω σε γη που ανήκε σε ιδιώτες Παλαιστινίους, βάσει του οποίου είχαν νομιμοποιηθεί περίπου 4.000 κατοικίες εποίκων. Ωστόσο, ο υπουργός Δικαιοσύνης έσπευσε να τονίσει ότι και χωρίς τον επίμαχο νόμο είναι δυνατή η εκ των υστέρων νομιμοποίηση τέτοιων αυθαίρετων οικισμών (Πηγή).

Και βέβαια, ειδικά για την περίπτωση της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, η αναφορά σε νομικές λεπτομέρειες δεν πρέπει να μας κάνει να ξεχνάμε ότι το βασικό πρόβλημα είναι η κατοχή της πόλης από το Ισραήλ, σε πείσμα των ψηφισμάτων και αποφάσεων των Ηνωμένων Εθνών. Οπότε και το πρόβλημα των οικοπέδων στη συνοικία Σεΐχ Τζαρά δεν είναι μια απλή περιουσιακή διένεξη ανάμεσα σε δύο ομάδες πολιτών ενός κράτους. Η ισραηλινή κατοχή προκάλεσε το πρόβλημα.

Η διαπίστωση αυτή βεβαια δεν μάς κάνει καθόλου σοφότερους ως προς το αν και πώς μπορεί να διευθετηθεί η κατάσταση. Ούτε βοηθάει το γεγονός ότι και στις δύο πλευρές κυριαρχούν πλέον οι ακραίοι εθνικιστές και οι ακραίοι δεξιοί, τα δυο τέρατα που αλληλοτρέφονται και συμβιώνουν, έχοντας εκτοπίσει σχεδόν στην αφάνεια τις διαλλακτικές φωνές της συνεννόησης.

Ήδη αυτός ο νέος κύκλος αίματος, που δεν έχει κλείσει, έχει στοιχίσει (με χτεσινά στοιχεία) 219 νεκρούς στη Γάζα και 10 στο Ισραήλ. Πολύ μεγάλο ποσοστό των νεκρών είναι παιδιά: 63 στη Γάζα και 2 στο Ισραήλ. Φυσικά, το Ισραήλ έχει συντριπτική υπεροπλία, που αντικατοπτρίζεται και στον απολογισμό των απωλειών. Επιθετικά, αλλά και αμυντικά, αφού το αντιπυραυλικό σύστημα «Σιδηρούς θόλος» (όπως επικράτησε να μεταφράζεται, κάπως πομπωδώς, το Iron Dome) έχει επιτυχία 90% στην απόκρουση των ρουκετών της Χαμάς, η τακτική της οποίας είναι να επιμένει σε ομοβροντίες ώστε να κορέσει το αντιπυραυλικό σύστημα κι έτσι κάποιες ρουκέτες να μην αποκρουστούν.

Η μόνη αχτίδα ελπίδας ήταν οι πολλές κοινές συγκεντρώσεις που έγιναν στο Ισραήλ, με συμμετοχή Εβραίων και Αράβων πλάι πλάι. Αξίζουν κάθε θαυμασμό όσοι συμμετέχουν σ’ αυτές, αψηφώντας τον χαρακτηρισμό του προδότη. Ήδη όμως οι πρόσφατες συγκρούσεις βοήθησαν την παραπαίουσα κυβέρνηση Νετανιάχου να κερδίσει χρόνο, καθώς εξαιτίας της κατάστασης το μπλοκ της αντιπολίτευσης (στο οποίο συμμετείχαν και Άραβες) διασπάστηκε. Δώρο της Χαμάς στον Νετανιάχου, από μια άποψη.

Γενικότερα, εγώ δεν βλέπω πώς μπορεί να υπάρξει κάποια λύση -αλλά θα περιμένω στα σχόλιά σας να με διαφωτίσετε. Αν είδα κάτι νέο στη σύγκρουση που ακόμα μαίνεται, κάτι που αφορά κυρίως τη χώρα μας, είναι η ομόθυμη πλέον συμπαράταξη της ελληνικής δεξιάς και ακροδεξιάς με το Ισραήλ, ακόμα και εκείνων που μέχρι χτες διακινούσαν αντισημιτικά βιβλία ή διέδιδαν αντισημιτικούς μύθους. Προφανώς το προσφυγικό και η ισλαμοφοβία επηρέασαν αυτή τη μεταλλαγή, όπως και η προσπάθεια του Ερντογάν να εμφανιστεί ως ο κατεξοχήν υπέρμαχος των δικαιωμάτων των Παλαιστινίων. Έπειτα, πολλοί ζηλεύουν την «πυγμή» και τον επαγγελματισμό του στρατού του Ισραήλ.

Κάτι άλλο νέο, που αφορά το Ισραήλ, είναι ότι στις συγκρούσεις πλέον μετέχουν και ομάδες πολιτών -Εβραίοι εναντίον Αράβων και Άραβες εναντίον Εβραίων σε πόλεις με μικτό πληθυσμό όπως η Λοντ ή η Χάιφα, όπου έως τώρα ζούσαν μαζί λίγο-πολύ ειρηνικά. Αλλά κι αυτό δυσκολεύει τη συνεννόηση και απομακρύνει την πιθανότητα λύσης.

Κι εδώ, αμήχανα όπως άρχισε, τελειώνει το σημερινό άρθρο. Θα μας δώσει όμως μια αφορμή για συζήτηση, ελπίζω νηφάλια.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *