ceb1cf80cf8c cf80cebfcf8d cf80ceaccebdceb5 ceb3ceb9ceb1 cf84cebf cebaceb1cebcceb5cf81cebfcf8dcebd

Το ευφυολόγημα λέει ότι τώρα με την πανδημία οι ξένοι θα μάθουν καλά το ελληνικό αλφάβητο, καθώς οι νέες παραλλαγές ονοματίζονται με γράμματα του αλφαβήτου μας. Εμείς πάλι, που το ξέρουμε, θα μάθουμε Γεωγραφία, αφού πολλές παραλλαγές, πριν πάρουν αλφαβητικό όνομα, ονοματίζονται, πρόχειρα κι ανεπίσημα, από τη χώρα στην οποία εντοπίστηκαν ή από την οποία προήλθαν (ή θεωρείται ότι προήλθαν).

Έτσι, τον περασμένο μήνα η παραλλαγή Όμικρον έφερε για λίγο τη Μποτσουάνα κάτω από τον προβολέα της διεθνούς προσοχής -και τώρα μια καινούργια παραλλαγή εντοπίστηκε στη νότια Γαλλία, σε άνθρωπο που είχε ταξιδέψει στο Καμερούν.

Το επίσημο όνομα της παραλλαγής είναι Β.1.640.2, και το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ότι περιλαμβάνει 46 μεταλλάξεις. Ο ασθενής, που νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο IHU της Μασσαλίας, είχε μεταδώσει την παραλλαγή σε άλλα 12 άτομα. Μια άλλη προσωρινή ονομασία της παραλλαγής είναι «παραλλαγή IHU» ακριβώς επειδή εντοπίστηκε στο συγκεκριμένο νοσοκομείο.

1280px flag of cameroon.svgΚι έτσι στο σημερινό μας άρθρο θα μιλήσουμε όχι για την καινούργια παραλλαγή καθαυτή, διότι μικροβιολόγοι δεν είμαστε, αλλά για το Καμερούν, από το οποίο φαίνεται να προηλθε.

Το  Καμερούν, λοιπόν, που βλέπουμε αριστερά τη σημαία του, είναι χώρα της δυτικής-κεντρικής Αφρικής. Βρίσκεται ακριβώς στο σημείο όπου η ακτογραμμή της Αφρικής κάνει γωνία περίπου 90 μοιρών και από περίπου οριζόντια γίνεται σχεδόν κατακόρυφη.

Το Καμερούν έχει έκταση 475.000 τ.χ. (τρεισήμισι φορές πιο πάνω από την Ελλάδα) και πληθυσμό κάπου 25 εκατομμύρια. Στα τέλη του 19ου αιώνα, η περιοχή έγινε γερμανική αποικία. Όταν, μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, οι νικητές πήραν όλες τις αποικίες της ηττημένης Γερμανίας, το Καμερούν το μοιράστηκαν Γάλλοι και Άγγλοι -το μεγαλύτερο μέρος έγινε γαλλικό. Το γαλλικό Καμερούν κέρδισε την ανεξαρτησία του το 1960, οπότε και στο νέο κράτος προσχώρησαν οι υπό αγγλικό έλεγχο περιοχές. Η χώρα αρχικά ήταν ομοσπονδιακή δημοκρατία και αργότερα έγινε ενιαίο κράτος.

Εξαιτίας της ιδιομορφίας αυτής, στο Καμερούν μιλιούνται, τόσο τα αγγλικά όσο και τα γαλλικά (που είναι οι δυο επίσημες γλώσσες της χώρας), ενώ έχει επίσης αναδειχθεί, στα αστικά κέντρα, μια κρεολή γλώσσα, τα camfranglais, με στοιχεία από τα καμερουνέζικα γαλλικά και τα καμερουνέζικα αγγλικά. Στα καμφρανγκλέ το «Πού πας;» είναι Tu go ou? και το Θα σε δω αύριο είναι Je vais te see tomorrow. Εχει πάντως και ντόπιες λέξεις -ας πούμε On va all back au mboa = Θα γυρίσουμε όλοι στην πατρίδα.

Κάτι που μάλλον δεν θα ξέρετε για το όνομα Καμερούν είναι ότι έχει ελληνικές ρίζες. Όχι, δεν είναι μετοχή του ρήματος καμερώ, διότι τέτοιο ρήμα δεν υπάρχει. Δεν έχει επίσης σχέση με το Καμερούν το «κεραμεούν» που το μάθαμε από τον Καβάφη. Αλλά έχει σχέση με τις γαρίδες.

Οι Πορτογάλοι, οι πρώτοι Ευρωπαίοι που εξερεύνησαν την περιοχή, ονόμασαν τον ποταμό Wouri, που ήταν γεμάτος μεγάλες γαρίδες, Rio dos Camarões, σα να λέμε «Γαριδοπόταμο». Οπότε, η περιοχή ονομάστηκε Camaroes, μετά Camarones στα ισπανικά, και από εκεί φτάσαμε στα σημερινά Cameroun (στα γαλλικά) και Cameroon (αγγλικά). Στα πορτογαλικά το Καμερούν λέγεται και σήμερα Camarões.

Η πορτογαλική λέξη camarão (έτσι είναι στον ενικό) προέρχεται από το λατινικό cammarus, το οποίο με τη σειρά του προέρχεται από το ελληνικό κάμμαρος. Κάμμαρος και κόμμορος και κόμαρος ήταν στα αρχαία ένα είδος μεγάλης γαρίδας. Η λέξη μπορεί να συνδέεται με το παλαιογερμανικό hummer (αστακός, απ’ όπου και το γαλλ. homard).

Μια άλλη ετυμολογική διακλάδωση μάς οδηγεί από το cammarus στο υστερολατινικό cambarus/gambarus και από εκεί στο ιταλικό gambero. Στα ελληνικά δανειστήκαμε τον πληθυντικό, gamberi, και είπαμε «η γάμπαρη», για ένα είδος μεγάλης γαρίδας, οπότε έχουμε αντιδάνειο.

Κατά μία έννοια, και το τοπωνύμιο Καμερούν μπορεί να θεωρηθεί αντιδάνειο, αν και στα τοπωνύμια δεν χρησιμοποιείται συχνά ο όρος.

Το Καμερούν είναι στα μέρη μας πιο γνωστό από τη Μποτσουάνα, και επειδή είναι μεγαλύτερη χώρα (ή μάλλον με μεγαλύτερο πληθυσμό) αλλά και χάρη στο ποδόσφαιρο, όπου η εθνική ομάδα της χώρας (οι Αδάμαστοι Λέοντες, όπως τους λένε) ήταν η πρώτη αφρικανική ομάδα που προκρίθηκε από τη φάση των ομίλων σε παγκόσμιο κύπελλο (το 1990, όταν στην πρεμιέρα νίκησαν τους απερχόμενους πρωταθλητές, την Αργεντινή) -πολλοί θυμούνται ακόμα τον χορό που έκανε ο παππούς Ροζέ Μιλά όταν έβαζε γκολ.

Όσο για την παραλλαγή Καμερούν μπορεί τελικά να μην αποδειχτεί ιδιαίτερα ανησυχητική και να μην προσδιοριστεί με κάποιο ελληνικό γράμμα, ακόμα είναι νωρίς. Το σίγουρο όμως είναι πως, όσο οι φτωχές χώρες, στην Αφρική και αλλού στον κόσμο, εξακολουθούν να μην έχουν εμβόλια, τόσο θα παρουσιάζονται και νέες παραλλαγές και μεταλλάξεις. Το Καμερούν, ας πούμε, έχει ποσοστό εμβολιασμού 2,5% (εννοώ τους πλήρως εμβολιασμένους, με προχτεσινά στοιχεία).

Οπότε, η τακτική των χωρών της Δύσης, να θέλουν να πετύχουν ποσοστά εμβολιασμού πολύ πάνω από 80%, πέρα από το ότι προσκρούει στον Παρέτο, φοβάμαι πως μοιάζει με τις προσπάθειες των Δαναΐδων που μοχθούσαν να γεμίσουν το τρύπιο πιθάρι….

Υστερόγραφο: Βέβαια, σημερα γιορτάζει η μισή Ελλάδα. Οπότε, το ιστολόγιο θέλει να ευχηθεί χρόνια πολλά σε όσες και όσους γιορτάζουν σήμερα -και, για να μείνουμε στους δικούς μας, τον Γιάννη Ιατρού, τον Γιάννη Μαλλιαρό, τον Γιάννη Κουβάτσο, τον Δημόσιο Χώρο και τους αφανείς Γιάννηδες και τις αφανείς Ιωάννες του ιστολογίου, αλλά και τους Πρόδρομους επίσης, που επίσης γιορτάζουν σήμερα. Δείτε και το περυσινό εορταστικό μας άρθρο.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *